Kahvelerinizi içerken sizi, Cağaloğlu’na, 139 yıl önce bugün kapılarını açan İstanbul Erkek Lisesi’ne götürmek istedik.
1884’te Selanikli Abdi Kâmil Efendi ile Bahriye Yüzbaşısı Nadir Bey’in birlikte açtıkları Şemsü’l-Mekâtib ve Nadir Bey’in 1885’te Süleymaniye’de açtığı Nümune-i Terakki özel okulları, lisenin temellerinin atıldığı yerlerdi.
Numune-i Terakki Mektebi, 1896’da Maarif Nezareti’ne (Milli Eğitim Bakanlığı) devredildi ve resmi idadi (lise) olarak hizmet vermeye başladı. Okulun adı da İstanbul Leylî İdadisi oldu. 1910’da İstanbul Lisesi, 1913’te ise İstanbul Sultanisi olarak anılacaktı.
1900’lerin başında Bezmiâlem Valide Mektebi binasında hizmet vermeye başlayan okul, 1914’te Saint Benoit binasına taşındı. Savaş yıllarında hastane olarak kullanılan bina, sarı renge boyandı. Çanakkale Savaşı’na gönüllü katılan çok sayıda öğrencinin şehit düşmesi üzerine binanın pervazlarına siyah renk verildi. Okulun renkleri de bu acı olayla belirlendi.
1911’de Nejat Sier, “elif” ve “sin” harflerini ay yıldızla birleştirerek okulunun amblemini tasarladı. 1958’de okulun öğrencilerinden Orhan Omay, ilk biçimine sadık kalarak ambleme bugünkü şeklini verdi.
1919’da Saraçhanebaşı’ndaki Münir Paşa Konağı’na taşınan okul, kısa süre sonra da Mercan İdadisi binasına geçiş yaptı.
Okul, İstanbul Erkek Lisesi adını da 1923’te taşındıkları Beyazıt’taki Fuat Paşa Konağı’nda aldı. Birçok isim ve yer değiştiren okul, 1897’de Vallaury tarafından tasarlanan eski Düyûn-u Umumiye (Genel Borçlar İdaresi) binasına 1933’te yerleşti.
Fransızca eğitim veren okul, Almancaya 1917’de geçti. 1919’da ara verilen Almanca eğitimine 1958’de yeniden dönüldü ve 1982’de okulun ismi bir kez daha İstanbul Lisesi olarak değiştirildi.
1964’te ilk defa kız öğrenci almaya başlayan okul, bugün hâlâ karma ve yatılı bir eğitim sistemine sahip.
İstanbul Erkek Lisesi siyaset, sanat ve edebiyat alanında başarılara imza atmış birçok ismi ülkemize kazandırdı, kazandırmaya da devam ediyor. Müzir Özkul, Cüneyt Türel, Tanıl Bora, Ümit Kıvanç, Sadri Alışık, Savaş Dinçel, Edip Cansever bunlardan sadece bir kaçı.
