20 Ocak 2023

Dârulfünûn’da İlk Ders

Dârulfünûn’da İlk Ders

Kahve Molası’nda bugün sizleri 160 yıl öncesine götürüyoruz. 13 Ocak 1863’te, Kimyager Derviş Paşa halka açık fizik dersi veriyor. Dârulfünûn’da eğitim bugün, bu fizik dersiyle kısmen başlıyor.

1846’da faaliyetlerine başlayan Meclis-i Maârif-i Umûmiyye, mimar Fosatti ile anlaşarak, kendisinden Avrupa üniversitelerine benzer büyük bir bina yapmasını ister.

Abdülmecid, medreselerden farklı bir kurumun hayata geçirilmesini isteyen ilk sultandır. Rumeli seyahatine çıkmadan önce de Dârulfünûn’un kurulmasını emreder. “Fenler evi” anlamına gelen “dârül-fünûn” adının verilmesi de bu dönüşümün en belirgin göstergesi olur.

İnşasına başlanacak yapı, Ayasofya yakınındaki arsa üzerine üç katlı, 125 odalı olarak planlanır. Projeye Fosatti’den sonra mimar Ahmed Efendi devam eder fakat binanın yapımı bir türlü bitmez. 1863’te kısmen bitirilir ve eksiklerinin tamamlanması için yetkililerden iki yıl daha izin istenir.

Sadrazam Keçecizade Fuad Paşa, binanın resmi açılışına kadar (1865), burada halka açık, konferans şeklinde dersler verilmesini ister. 13 Ocak 1863’te, İbrahim Edhem Paşa’nın denetimi altında kimyager Derviş Paşa önce fizik sonra da kimya derslerine dair konuşmasıyla ilk dersi verir.

Kimyager Derviş Paşa, fizik ve kimya biliminin ne derece lüzumlu ve ehemmiyetli olduğunu belirttiği giriş konuşmasından sonra, dersi halkın anlayacağı üslupta işler ve halkın önünde bazı uygulamalar yapar.

Eğitimdeki bu atılım halkta ve devlet yetkililerinde büyük ilgi uyandırır. 1863 ve 1865 yılları boyunca fizik, kimya, doğa bilimleri, tarih ve coğrafya dersleri Hekimbaşı Salih Efendi, Ahmet Vefik Paşa, Derviş Paşa, Nazır Saffet Paşa gibi isimler tarafından serbest bir şekilde, dersleri izleyen ve takip eden kitleye verilir.

1865’te binanın Maliye Nezâreti’ne verilmesiyle serbest derslere geçici olarak Çemberlitaş civarındaki Nûri Paşa Konağı’nda devam edildi. 1869’da Çemberlitaş’taki Basın Müzesi’ne taşınan Dârulfünûn, 64 yıl sonra da 1933’ten itibaren İstanbul Üniversitesi olarak eğitim ve öğretim hayatına devam etti.

Son Yazılar

8 MART’A ÖZEL FİLMLER, NORDİK FİLM GÜNLERİ ve GRETA GERWIG SEÇKİSİ MARTTA İBB BEYOĞLU SİNEMASI’NDA!

8 MART’A ÖZEL FİLMLER, NORDİK FİLM GÜNLERİ ve GRETA GERWIG SEÇKİSİ MARTTA İBB BEYOĞLU SİNEMASI’NDA!

İBB Beyoğlu Sineması, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü bir güne sığdırmıyor, mart ayı boyunca kadın yönetmenlerin filmleri, kadın hikâyeleri ve kadın temalı söyleşilerle izleyicilerini ağırlamaya devam ediyor.

02 Mart 2026

DEVAMINI OKU
CENDERE SANAT’TA YENİ SERGİ: “BAŞLANGIÇ” ZİYARETE AÇILDI!

CENDERE SANAT’TA YENİ SERGİ: “BAŞLANGIÇ” ZİYARETE AÇILDI!

İBB Miras’ın özenle restore ettiği, İstanbul’un ender endüstriyel miraslarından Cendere Su Pompa İstasyonu’nda hayat bulan Cendere Sanat Müzesi, Hale Işık’ın güncel işlerinden bir seçki sunan yeni kişisel sergisi “Başlangıç”ı sanatseverlerle buluşturdu!

02 Mart 2026

DEVAMINI OKU
TARİHİ SARNICA ÖZEL ENSTALASYON: GENÇ SANATÇI KIYMET ALTUNYURT’UN  KOLEKTİF “YOL” BAŞLIKLI KİŞİSEL SERGİSİ, GÜLHANE SANAT’TA AÇILDI!

TARİHİ SARNICA ÖZEL ENSTALASYON: GENÇ SANATÇI KIYMET ALTUNYURT’UN KOLEKTİF “YOL” BAŞLIKLI KİŞİSEL SERGİSİ, GÜLHANE SANAT’TA AÇILDI!

İBB Miras dokunuşuyla koruma altına alınan Gülhane Sarnıcı’nda açılan Gülhane Sanat, genç sanatçı Kıymet Altunyurt’un Kolektif “Yol” başlıklı kişisel sergisine ev sahipliği yapıyor!

02 Mart 2026

DEVAMINI OKU
CRR SENFONİ ORKESTRASI TURNEDE!

CRR SENFONİ ORKESTRASI TURNEDE!

CRR Senfoni Orkestrası kısa bir aranın ardından, İstanbul’un çeşitli mekânlarında vereceği konserlerle müzikseverlerle buluşmaya hazırlanıyor!

26 Şubat 2026

DEVAMINI OKU
İBB KÜLTÜR FESTİVAL TAKVİMİNİ AÇIKLADI!

İBB KÜLTÜR FESTİVAL TAKVİMİNİ AÇIKLADI!

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı (İBB Kültür) 2026 festival takvimini sanatseverlerin beğenisine sundu. “Herkes İçin Her Yerde” vizyonuyla hazırlanan takvim; müzik, tiyatro, dans, çocuk etkinlikleri, koro, uluslararası kültürel buluşmalar ve geleneksel halk sanatları buluşmaları gibi çok yönlü programlarla İstanbul’un dört bir yanını sanatla buluşturacak.

26 Şubat 2026

DEVAMINI OKU
FOTOĞRAFLA GEÇEN 75 YIL: FERUZ ERTÜRER’İN OBJEKTİFİNDEN “BAKTIĞI YERDE BAŞKA BİR DÜNYA” SERGİSİ BULGUR PALAS’TA AÇILDI!

FOTOĞRAFLA GEÇEN 75 YIL: FERUZ ERTÜRER’İN OBJEKTİFİNDEN “BAKTIĞI YERDE BAŞKA BİR DÜNYA” SERGİSİ BULGUR PALAS’TA AÇILDI!

İBB'nin restorasyon ve yeniden işlevlendirme çalışmaları ile İstanbul’a kazandırdığı, şehrin yedinci tepesinde bir asrı aşkın süredir kente tanıklık eden Bulgur Palas, yeni bir fotoğraf sergisine ev sahipliği yapıyor.

13 Şubat 2026

DEVAMINI OKU
Menü