20 Ocak 2023

Dârulfünûn’da İlk Ders

Dârulfünûn’da İlk Ders

Kahve Molası’nda bugün sizleri 160 yıl öncesine götürüyoruz. 13 Ocak 1863’te, Kimyager Derviş Paşa halka açık fizik dersi veriyor. Dârulfünûn’da eğitim bugün, bu fizik dersiyle kısmen başlıyor.

1846’da faaliyetlerine başlayan Meclis-i Maârif-i Umûmiyye, mimar Fosatti ile anlaşarak, kendisinden Avrupa üniversitelerine benzer büyük bir bina yapmasını ister.

Abdülmecid, medreselerden farklı bir kurumun hayata geçirilmesini isteyen ilk sultandır. Rumeli seyahatine çıkmadan önce de Dârulfünûn’un kurulmasını emreder. “Fenler evi” anlamına gelen “dârül-fünûn” adının verilmesi de bu dönüşümün en belirgin göstergesi olur.

İnşasına başlanacak yapı, Ayasofya yakınındaki arsa üzerine üç katlı, 125 odalı olarak planlanır. Projeye Fosatti’den sonra mimar Ahmed Efendi devam eder fakat binanın yapımı bir türlü bitmez. 1863’te kısmen bitirilir ve eksiklerinin tamamlanması için yetkililerden iki yıl daha izin istenir.

Sadrazam Keçecizade Fuad Paşa, binanın resmi açılışına kadar (1865), burada halka açık, konferans şeklinde dersler verilmesini ister. 13 Ocak 1863’te, İbrahim Edhem Paşa’nın denetimi altında kimyager Derviş Paşa önce fizik sonra da kimya derslerine dair konuşmasıyla ilk dersi verir.

Kimyager Derviş Paşa, fizik ve kimya biliminin ne derece lüzumlu ve ehemmiyetli olduğunu belirttiği giriş konuşmasından sonra, dersi halkın anlayacağı üslupta işler ve halkın önünde bazı uygulamalar yapar.

Eğitimdeki bu atılım halkta ve devlet yetkililerinde büyük ilgi uyandırır. 1863 ve 1865 yılları boyunca fizik, kimya, doğa bilimleri, tarih ve coğrafya dersleri Hekimbaşı Salih Efendi, Ahmet Vefik Paşa, Derviş Paşa, Nazır Saffet Paşa gibi isimler tarafından serbest bir şekilde, dersleri izleyen ve takip eden kitleye verilir.

1865’te binanın Maliye Nezâreti’ne verilmesiyle serbest derslere geçici olarak Çemberlitaş civarındaki Nûri Paşa Konağı’nda devam edildi. 1869’da Çemberlitaş’taki Basın Müzesi’ne taşınan Dârulfünûn, 64 yıl sonra da 1933’ten itibaren İstanbul Üniversitesi olarak eğitim ve öğretim hayatına devam etti.

Son Yazılar

6. İSTANBUL ULUSLARARASI ODA MÜZİĞİ FESTİVALİ’NİN BİLETLERİ SATIŞA ÇIKTI!

6. İSTANBUL ULUSLARARASI ODA MÜZİĞİ FESTİVALİ’NİN BİLETLERİ SATIŞA ÇIKTI!

6 – 24 Eylül 2026 tarihleri arasında gerçekleşecek 6. İstanbul Uluslararası Oda Müziği Festivali’nin konser biletleri Biletix’te satışa çıktı!

07 Ağustos 2026

DEVAMINI OKU
AĞUSTOS AKŞAMLARINDA İSTANBUL’UN PARKLARI MÜZİKLE BULUŞUYOR!

AĞUSTOS AKŞAMLARINDA İSTANBUL’UN PARKLARI MÜZİKLE BULUŞUYOR!

Yaz akşamlarında İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı’nın (İBB Kültür) kentin dört bir yanındaki parklarda düzenlediği ücretsiz konserler, İstanbulluları müzikle buluşturuyor.

04 Ağustos 2026

DEVAMINI OKU
İBB BEYOĞLU SİNEMASI’NDA AĞUSTOS BOYUNCA ÜCRETSİZ FİLM ŞÖLENİ!

İBB BEYOĞLU SİNEMASI’NDA AĞUSTOS BOYUNCA ÜCRETSİZ FİLM ŞÖLENİ!

Romantik filmlerden bilimkurguya, komediden animasyona yerli ve yabancı sinemanın ödüllü ve ses getiren yapımları, ağustos ayında İBB Beyoğlu Sineması’nda izleyicilerle buluşmaya devam ediyor.

04 Ağustos 2026

DEVAMINI OKU
“PERDEDEN ÖNCE” SERGİSİ, TÜRK SİNEMASININ GÖRSEL BELLEĞİNİ İSTANBUL SİNEMA OFİSİ’NDE BULUŞTURUYOR!

“PERDEDEN ÖNCE” SERGİSİ, TÜRK SİNEMASININ GÖRSEL BELLEĞİNİ İSTANBUL SİNEMA OFİSİ’NDE BULUŞTURUYOR!

Sinema sektörünün İstanbul’daki birleştirici noktası İstanbul Sinema Ofisi, Yeşilçam’ın hafızasını ve Türk sinemasının görsel belleğini yansıtan “Perdeden Önce: Erol Ağakay Mimeray Arşivi” sergisine ev sahipliği yapıyor.

27 Temmuz 2026

DEVAMINI OKU
DİPLOMASİDEN SANATA, İSVEÇ ve İSTANBUL ARASINDA YÜZYILLARI AŞAN BİR HİKÂYE METROHAN’DA!

DİPLOMASİDEN SANATA, İSVEÇ ve İSTANBUL ARASINDA YÜZYILLARI AŞAN BİR HİKÂYE METROHAN’DA!

İsveç Krallığı ile Türkiye Cumhuriyeti arasında 1924’te imzalanan Dostluk Anlaşması’nın 100. yılı kapsamında hazırlanan “İsveç & İstanbul: Yüzyıllar Ötesine Uzanan Karşılaşma ve Etkileşimler” sergisi, Metrohan’da açıldı!

29 Haziran 2026

DEVAMINI OKU
33 BİN KİŞİNİN UMUDU İÇİN 64 SANATÇIDAN ORGAN BAĞIŞI ÇAĞRISI: “BAĞIŞLA BENİ N’OLUR” SERGİSİ İSTANBUL SANAT MÜZESİ’NDE AÇILDI!

33 BİN KİŞİNİN UMUDU İÇİN 64 SANATÇIDAN ORGAN BAĞIŞI ÇAĞRISI: “BAĞIŞLA BENİ N’OLUR” SERGİSİ İSTANBUL SANAT MÜZESİ’NDE AÇILDI!

Haliç Tersanesi’nde yer alan, İstanbul’un ilk kamusal çağdaş sanat müzesi İstanbul Sanat Müzesi’nin yeni sergisi “Bağışla Beni N’olur”, ziyaretçilerle buluştu!

29 Haziran 2026

DEVAMINI OKU
Menü